Geschiedenis jaar 1 · Utrecht (IO)

Samenvatting Introductie Oudheid

De complete samenvatting van Introductie Oudheid (IO) bij Geschiedenis aan de Utrecht, in de volgorde van de colleges: per week de kern, de begrippen en de verbanden die je op het tentamen nodig hebt. Week 1 lees je gratis met een account in de reader.

Literatuur: De Blois & Van der Spek, Een kennismaking met de oude wereld

27 hoofdstukken in 7 weken · 460 flashcards · 230 oefenvragen · 119 open vragen met modelantwoord

Complete Bundel Oudheid: €26,00 eenmalig (los €33,00 — je bespaart €7,00). Betalen via iDEAL, direct toegang, geen abonnement.

Inhoudsopgave

Week 1: De Blois en Van der Spek 1-4, Het ontstaan van de beschavingen tot het eerste millennium v.o.j. (gratis, met account)
Week 1: De Blois en Van der Spek 5-7, Godsdienst, economie en rijksbestuur (gratis, met account)
Week 1: Context en bronnen: het oude Nabije Oosten (gratis, met account)
Week 2: De Blois en Van der Spek 8-9, De vroege ijzertijd en de archaïsche periode
Week 2: Antonaccio, Greece on the Move (900-480)
Week 2: Context en bronnen: kolonisatie en burgerschap
Week 3: De Blois en Van der Spek 10, De klassieke periode
Week 3: Kallet en Kroll, The Athenian Empire: Using Coins as Sources
Week 3: Tschen-Emmons, How to Evaluate Artifacts
Week 3: Context en bronnen: klassiek Griekenland
Week 4: De Blois en Van der Spek 11, De hellenistische tijd
Week 4: Strootman, Cleopatra's Languages
Week 4: Context en bronnen: de Hellenistische wereld
Week 5: De Blois en Van der Spek 12, De vroege Romeinse geschiedenis
Week 5: De Blois en Van der Spek 13, Verdere expansie en nieuwe sociale spanningen
Week 5: De Blois en Van der Spek 14, De eeuw van de Romeinse burgeroorlogen
Week 5: Harris, Roman Attitudes towards War
Week 5: Eckstein, Intra-Greek Balancing en de opkomst van Rome
Week 5: Context en bronnen: de Republiek en Polybios
Week 6: De Blois en Van der Spek 15a, Augustus en de vroege keizertijd
Week 6: De Blois en Van der Spek 15b, Provincies, economie en godsdienst in de keizertijd
Week 6: Cooley, Res Gestae Divi Augusti (inleiding)
Week 6: Context en bronnen: Augustus en de Res Gestae
Week 7: De Blois en Van der Spek 16a, De crisis van de derde eeuw
Week 7: De Blois en Van der Spek 16b, Diocletianus tot het einde van de oudheid
Week 7: Burgersdijk, Creating the Enemy: Ammianus over Hunnen en Alanen
Week 7: Context en bronnen: de Late Oudheid

Verder lezen

De rest van Introductie Oudheid in één keer: eenmalig betalen via iDEAL, direct toegang, geen abonnement.

Bekijk prijzen · Oefenen met Introductie Oudheid · Veelgemaakte fouten bij Introductie Oudheid

Vragen bij Introductie Oudheid

Hoeveel weten we eigenlijk zeker uit EA17, als zoveel van de tekst tussen haken staat?

Meer dan je bij de eerste blik denkt. Vast staan de schrijver en de ontvanger, de aanspreekvorm "broer" en de moord in Mittani. Ook het huwelijk van Tušratta's zus, de geschenken, de buit en de namen van de boden zijn zeker. Onzeker is vooral het stuk over Hatti in regels 30-35. Het begin is aangevuld en er ontbreekt tekst. Vuistregel voor het tentamen: bouw je argument op de bewaarde regels, en zeg het erbij als je een aangevulde passage gebruikt.

Is het eerlijk om de Amarnatijd een "concert der mogendheden" te noemen, of leggen we zo een modern begrip over een oude wereld heen?

Het begrip vat goed samen wat de brieven laten zien: grootmachten die elkaar in evenwicht hielden. Toch spreken de koningen zelf de taal van familie. Ze zijn "broers" en "houden van elkaar". Denk zelf verder: wat raak je kwijt als je die woorden alleen als beleidstaal leest?

Is hellenisering nu een fout begrip of niet? Antonaccio lijkt allebei te zeggen.

Ze zegt ook allebei, en dat is precies haar positie. De term beschrijft een proces in één richting: inheemsen verliezen hun identiteit en zelfstandigheid. Daarom vindt ze de kritiek terecht. Toch is er minder bewijs voor inheemse invloed op kolonisten dan andersom. Grieks verving overal de lokale talen, en Griekse materiële cultuur ging overheersen. Het model is dus te eenzijdig, de uitkomst die het beschreef is wel aantoonbaar. Houd die twee op het tentamen uit elkaar.

Hoe kun je met potten en huizen zien wie zich Grieks voelde?

Volgens Antonaccio eigenlijk niet direct. Etniciteit draait om afstamming, een gedeelde geschiedenis en een thuisland, en die criteria zitten in verhalen. Iemand met Grieks aardewerk kon zich inheems voelen. Welke bron zou je dan wél nodig hebben om te weten hoe een Siceel zichzelf zag?

Hoe bleven Grieken die van Spanje tot de Zwarte Zee woonden toch één wereld, zonder hoofdstad?

De handleiding noemt drie dingen. Gedeelde mythen en stambomen gaven elke nieuwe gemeenschap een plek in één Grieks verhaal. De heiligdommen van Delphi en Olympia waren voor alle Grieken. Daar kwamen ze samen en wedijverden ze bij de spelen. En op het symposion beoefende de elite overal dezelfde cultuur. Ook het contact met anderen hielp. Wie onverstaanbaar sprak was een barbaros, en juist dat verschil maakte Grieken bewust van wat ze deelden.

Als nieuw onderzoek van een graf de uitleg van de beker van Nestor kan omgooien, hoe zeker zijn we dan van andere archeologische verhalen?

De tekst op de beker staat vast. Wat verschuift, is de context: lag de beker bij een kind of bij volwassenen? Maak dus onderscheid tussen het voorwerp en het verhaal eromheen. Denk zelf verder: hoeveel van wat je over kolonisatie leest, rust op dat tweede soort kennis?